Przejdź do treści
kontakt@lukaszoles.pl32 307 70 37Katowice, al. Wojciecha Korfantego 138A lok. 114
Adwokat Łukasz Oleś — strona główna Wspólnik zarządzający BTLA

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka – kiedy odpowiadasz bez winy?

· Łukasz Oleś

Na czym polega odpowiedzialność na zasadzie ryzyka

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka to najsurowszy model odpowiedzialności cywilnej.
Poszkodowany nie musi udowadniać winy sprawcy – wystarczy sam fakt szkody i związek przyczynowy.
W praktyce oznacza to, że podmiot prowadzący określoną działalność ponosi odpowiedzialność,
nawet jeśli zachował najwyższą staranność.

Jak podkreślono w przesłanym opracowaniu, konstrukcja ta wynika z przyjęcia, że określone formy działalności
generują szczególne ryzyko – i podmiot czerpiący z nich korzyści powinien ponosić ciężar szkód,
które z tej działalności wynikają.

Kiedy stosuje się odpowiedzialność bez winy

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka stosuje się przede wszystkim, gdy:

  • działalność jest niebezpieczna lub stwarza ponadprzeciętne ryzyko,
  • poszkodowany nie ma możliwości oceny lub kontroli zagrożenia,
  • podmiot czerpie ekonomiczną korzyść z takiej działalności.

Art. 435 KC – prowadzenie przedsiębiorstwa wprawianego w ruch siłami przyrody

Zgodnie z art. 435 KC, przedsiębiorstwa wprawiane w ruch za pomocą:

  • energii elektrycznej,
  • gazów,
  • pary,
  • paliw płynnych,
  • sił przyrody

– odpowiadają za szkody wyrządzone komukolwiek przez „ruch przedsiębiorstwa”.

Do tej kategorii należą m.in. fabryki, huty, elektrownie, kopalnie, linie produkcyjne, składy paliw,
a także nowoczesne centra logistyczne, których funkcjonowanie zależy od automatyki i energii.

Art. 436 KC – odpowiedzialność posiadacza pojazdu mechanicznego

Przepis ten przewiduje odpowiedzialność za szkody wyrządzone ruchem pojazdu mechanicznego:

  • samochodu,
  • motocykla,
  • maszyny budowlanej,
  • ciągnika rolniczego,
  • pojazdów gąsienicowych.

Odpowiedzialność ta dotyczy nie tylko wypadków drogowych, ale także szkód na posesjach, parkingach, placach budowy czy zakładach produkcyjnych.

Inne przykłady odpowiedzialności na zasadzie ryzyka

Do odpowiedzialności bez winy zaliczamy również:

  • art. 429 KC – powierzenie czynności profesjonaliście,
  • art. 430 KC – odpowiedzialność zwierzchnika za podwładnych,
  • art. 431 KC – odpowiedzialność za zwierzęta (np. psy, konie),
  • odpowiedzialność za upadek przedmiotów z budynków,
  • odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez urządzenia techniczne.

W każdym z tych przypadków poszkodowany nie musi udowadniać zawinienia –
wystarczy, że wykaże związek szkody z określonym zdarzeniem lub działalnością.

Kiedy można uwolnić się od odpowiedzialności

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka jest surowa, ale nie absolutna.
Podmiot może uwolnić się od odpowiedzialności, jeśli wykaże jedną z tzw. przesłanek egzoneracyjnych:

  • siła wyższa,
  • wyłączna wina poszkodowanego,
  • wyłączna wina osoby trzeciej.

W praktyce sądowej najczęściej powołuje się winę poszkodowanego – ale musi być ona wyłączna i udowodniona.
Przesłanki egzoneracyjne są stosowane przez sądy bardzo rygorystycznie
i nie podlegają rozszerzającej interpretacji.

Jak udowodnić przesłanki egzoneracyjne

Najważniejsze dowody to:

  • dokumentacja techniczna i eksploatacyjna urządzeń,
  • monitoring i dane z rejestratorów,
  • opinie biegłych z zakresu wypadków i mechaniki,
  • zeznania świadków,
  • protokóły powypadkowe,
  • dokumenty dotyczące szkoleń BHP i instrukcji pracy.

FAQ – odpowiedzialność na zasadzie ryzyka

Czy mogę żądać odszkodowania, jeśli nikt nie zawinił?

Tak. Przy zasadzie ryzyka wina nie ma znaczenia – liczy się szkoda i związek przyczynowy.

Czy każda firma odpowiada na zasadzie ryzyka?

Nie. Dotyczy to tylko przedsiębiorstw wprawianych w ruch siłami przyrody lub innych ustawowo określonych przypadków.

Czy kierowca zawsze odpowiada na zasadzie ryzyka?

Tak, chyba że udowodni jedną z przesłanek egzoneracyjnych (np. wyłączna wina poszkodowanego).

Czy mogę dochodzić roszczeń, jeśli sprawcą jest pracownik firmy?

Tak. Firma ponosi odpowiedzialność za działanie podwładnego na podstawie art. 430 KC.

Co daje mi zasada ryzyka jako poszkodowanemu?

Znacznie ułatwia dochodzenie odszkodowania – nie musisz wykazywać winy.

Kiedy warto zasięgnąć pomocy adwokata

Sprawy dotyczące odpowiedzialności na zasadzie ryzyka często obejmują wysokie szkody majątkowe i skomplikowane kwestie techniczne.
W takich sprawach kluczowa jest prawidłowa analiza zdarzenia, zabezpieczenie dowodów oraz wskazanie właściwej podstawy prawnej roszczenia.

Poszkodowani mogą skorzystać z pomocy Kancelarii Adwokackiej Łukasza Olesia w Katowicach,
aby ocenić możliwości uzyskania odszkodowania i przygotować profesjonalne roszczenia.

tel. 32 307 70 37
kontakt@lukaszoles.pl

Podaj telefon lub e-mail — wystarczy jeden poprawny sposób kontaktu. Jeśli podasz oba, sprawdzimy poprawność obu pól.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych w związku z wysłaniem zapytania przez formularz kontaktowy. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do przetworzenia zapytania. Zostałem/am poinformowany/a, że przysługuje mi prawo dostępu do swoich danych, możliwość ich poprawiania, żądania zaprzestania ich przetwarzania.

Ile to 4 + 2?


Zapytaj o tę sprawę

Opinie o współpracy

DOSKONAŁA
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5
Na podstawie 129 opinii
Opublikowano na Google Google
Jacek Jakubowski profile picture
Jacek Jakubowski
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo miły Pan z ogromną wiedzą, polecam
Opublikowano na Google Google
Monika X profile picture
Monika X
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Porada okazała się bardzo pomocna.
Opublikowano na Google Google
Krystian Kubica profile picture
Krystian Kubica
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Fachowa porada Polecam ! Adwokat 10/10
Opublikowano na Google Google
Sebastian Badeński profile picture
Sebastian Badeński
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo dziękuje Panu Mecenasowi za podpowiedź w sprawie urlopów górniczych. Polecam Pana Mecenasa- profesjonalizm, wyjątkowa wiedza z zakresu zagadnień związanych z górnictwem!
Opublikowano na Google Google
Piotr Greń profile picture
Piotr Greń
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo dziękuję Panu Mecenasowi Łukasz Oleś za pomoc to nietuzinkowy człowiek i prawnik w jednej osobie, który zawsze pomoże.
Opublikowano na Google Google
Anna Długosz profile picture
Anna Długosz
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Serdecznie dziękuję za fachowe i skuteczne poprowadzenie mojej sprawy frankowej. Mecenas Łukasz Oleś wykazał się ogromną wiedzą, doświadczeniem, rzetelnością i pełnym profesjonalizmem. Przez cały czas prowadzenia sprawy czułam, że jestem w dobrych rękach, a w kancelarii zawsze panowała atmosfera spokoju i życzliwości. Słowa uznania należą się również mecenasowi Wiktorowi Jatkiewiczowi, który na każdym etapie postępowania był ogromnym wsparciem. Zawsze błyskawicznie reagował, cierpliwie odpowiadał na wszystkie moje pytania i rozwiewał wszelkie wątpliwości. Z pełnym przekonaniem polecam usługi tej Kancelarii każdemu, kto szuka profesjonalnej, skutecznej i zaangażowanej pomocy prawnej.
Opublikowano na Google Google
Karina kic profile picture
Karina kic
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo polecam współpracę z Panem Mecenasem. Pełen profesjonalizm, ogromna wiedza i indywidualne podejście do klienta. Wszystkie kwestie zostały dokładnie wyjaśnione, a sprawa prowadzona była rzetelnie i z pełnym zaangażowaniem. Świetny kontakt, życzliwość i skuteczność. Zdecydowanie polecam każdemu, kto szuka kompetentnego i godnego zaufania prawnika.
Opublikowano na Google Google
Izabela Kubiak profile picture
Izabela Kubiak
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Wielkie podziękowania dla Kancelarii BTLA, za pomoc w sprawie frankowej, szczególnie dla Pana Wiktora za profesjonalizm, wsparcie w każdym aspekcie dotyczącym sporu z Bankiem. Polecam wszystkim, którzy szukają pomocy prawnej na najwyższym poziomie i na uczciwych warunkach.
Opublikowano na Google Google
Sławomir W profile picture
Sławomir W
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo serdecznie dziękuję kancelarii BTLA za pomoc w sprawie frankowej. Sprawa była dość banalna - chodziło o pomoc w negocjacjach z bankiem. Wiele osób nawet odradzało mi korzystanie z pomocy prawnika w tej sprawie. Ja natomiast jestem bardzo zadowolony z tego, że jednak skorzystałem z pomocy kancelarii BTLA. Szczególne podziękowania kieruję na ręce p. Wiktora Jatkiewicza, który cierpliwie, profesjonalnie i bezstresowo przeprowadził mnie przez całą sprawę.
Kontakt