Czym jest przemoc ekonomiczna wobec mężczyzn?
Przemoc ekonomiczna to działania mające na celu ograniczenie niezależności finansowej ofiary, kontrolę jej wydatków, karanie poprzez pieniądze, zadłużanie bez zgody, odcinanie od środków do życia lub wykorzystywanie finansowe. Mężczyźni, podobnie jak kobiety, mogą być ofiarami tej formy przemocy – choć rzadziej mówią o tym publicznie.
W wielu przypadkach przemoc ekonomiczna towarzyszy przemocy psychicznej. Bywa też narzędziem do wymuszania określonych zachowań, manipulowania dzieckiem lub przejmowania pełnej kontroli nad domowym budżetem.
Jak objawia się przemoc ekonomiczna?
Najczęstsze formy przemocy ekonomicznej wobec mężczyzn to:
- przejmowanie zarobków i odcinanie od własnych pieniędzy,
- blokowanie dostępu do konta lub kart płatniczych,
- wymuszanie finansowania wszystkich wydatków domowych,
- karanie poprzez ograniczanie środków (np. „nie dam ci na jedzenie”, „sam sobie radź”),
- zaciąganie pożyczek lub kredytów na dane mężczyzny bez jego zgody,
- szantażowanie finansowe („nie zapłacę rachunków, jeśli…”) ,
- uniemożliwianie podjęcia pracy lub grożenie utratą kontaktów z dzieckiem, gdy mężczyzna chce zmienić zatrudnienie,
- wykorzystywanie mężczyzny jako jedynego żywiciela przy jednoczesnym poniżaniu lub degradacji jego roli.
W skrajnych przypadkach przemoc ekonomiczna prowadzi do całkowitej utraty kontroli nad finansami, zadłużenia, utraty zdolności kredytowej i trwałych strat materialnych.
Przykłady przemocy ekonomicznej w związkach
Przemoc ekonomiczna wobec mężczyzny może przyjmować różne formy, m.in.:
- partnerka regularnie przelewa wszystkie środki z konta mężczyzny na własne konto, nie zostawiając mu nic na życie,
- mężczyzna nie ma dostępu do wspólnego konta, mimo że wpływają tam jego zarobki,
- partnerka wydaje wspólne pieniądze bez uzgodnienia ważnych wydatków (np. zakupów na kredyt),
- wydzielanie pieniędzy „jak dziecku” – np. 20 zł dziennie na jedzenie,
- grożenie: „jeśli nie zapłacisz, wyniosę się z dzieckiem”,
- fałszywe oskarżenia finansowe służące manipulacji w sprawach rodzinnych,
- zmuszanie do rezygnacji z pracy, by przejąć pełną kontrolę nad dochodami.
Jak udowodnić przemoc ekonomiczną?
Udowodnienie przemocy ekonomicznej wymaga dokumentów i dowodów pokazujących brak zgody, kontrolę finansową, blokowanie dostępu do pieniędzy lub nieuzasadnione obciążanie mężczyzny kosztami życia.
Najważniejsze dowody to:
- wyciągi bankowe pokazujące przelewy wykonywane bez zgody,
- wiadomości SMS czy e-maile z groźbami finansowymi,
- zrzuty ekranu przelewów wykonywanych „po kryjomu”,
- dokumenty dotyczące zaciągniętych zobowiązań,
- dowody na blokowanie dostępu do kont lub kart,
- zeznania świadków (rodzina, księgowa, współpracownicy),
- dokumenty potwierdzające wydzielanie pieniędzy,
- dziennik zdarzeń opisujący sytuacje ekonomicznej kontroli.
W odróżnieniu od przemocy fizycznej, tutaj rzadko chodzi o „jednorazowy incydent”. Kluczowe jest pokazanie schematu działania sprawcy.
Wpływ przemocy ekonomicznej na sprawy rodzinne
Przemoc ekonomiczna wobec mężczyzny może mieć istotny wpływ na:
- postępowanie o rozwód,
- sprawy o podział majątku,
- postępowania o kontakty z dzieckiem,
- ustalenie miejsca pobytu dziecka,
- ocenę zdolności wychowawczych,
- nawet ustalenie alimentów.
Sąd ocenia nie tylko sytuację finansową, ale także to, czy jedna ze stron dopuszczała się manipulacji lub kontroli finansowej, wpływając na atmosferę w rodzinie.
Przemoc ekonomiczna a dobro dziecka
Jeżeli partnerka stosuje przemoc ekonomiczną wobec mężczyzny, zwykle odbija się to również na dzieciach. Mogą one doświadczać:
- niestabilności finansowej,
- zależności od jednego rodzica,
- konfliktów o pieniądze,
- manipulacji związanych z wydatkami na dziecko,
- przerzucania odpowiedzialności finansowej.
Sąd bada wpływ przemocy ekonomicznej na atmosferę w domu, poczucie bezpieczeństwa dziecka oraz relacje między rodzicami.
Kiedy warto skorzystać z pomocy adwokata?
Adwokat jest szczególnie potrzebny, gdy:
- partnerka przejmuje kontrolę nad całymi finansami,
- zaciąga zobowiązania bez wiedzy mężczyzny,
- grozi odebraniem kontaktów z dzieckiem, jeśli nie spełni żądań finansowych,
- przemoc ekonomiczna łączy się z przemocą psychiczną,
- mężczyzna rozważa rozwód lub podział majątku,
- w tle są długi, kredyty lub ukryte wydatki.
Dobra strategia prawna pozwala szybko zabezpieczyć sytuację finansową, odtworzyć historię wydatków i przygotować materiał dowodowy pokazujący schemat przemocy ekonomicznej.
FAQ – najczęstsze pytania
Czy mężczyzna może być ofiarą przemocy ekonomicznej?
Tak. Przemoc ekonomiczna jest niezależna od płci i dotyka zarówno mężczyzn, jak i kobiet.
Czy blokowanie dostępu do pieniędzy jest przemocą?
Tak – jeżeli ma na celu kontrolę, karanie lub wymuszanie określonych zachowań.
Jak udowodnić przemoc ekonomiczną?
Najważniejsze są dowody finansowe: wyciągi, korespondencja, dokumenty kredytowe oraz zapisy pokazujące schemat działania sprawcy.
Czy przemoc ekonomiczna może wpłynąć na rozwód lub kontakty?
Tak. Może mieć wpływ na ocenę atmosfery rodzinnej, dobro dziecka oraz kwestię winy przy rozwodzie.
tel. 32 307 01 77
[email protected]
