Czym jest wspólna upadłość małżonków?
Wspólna upadłość małżonków to rozwiązanie, które pozwala małżeństwu złożyć jeden wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. W 2025 roku, po nowelizacjach ustawy Prawo upadłościowe, wniosek taki jest rozpatrywany łącznie, co znacząco upraszcza procedurę i pozwala na spójne rozliczenie majątku wspólnego.
Dotychczas każde z małżonków musiało samodzielnie składać odrębny wniosek o upadłość, co prowadziło do powielania czynności i większych kosztów. Obecne przepisy pozwalają uniknąć tego problemu – szczególnie gdy długi powstały w trakcie trwania wspólności majątkowej.
Nowe zasady od 2025 roku
Od stycznia 2025 r. obowiązują zmiany w przepisach, które umożliwiają:
- złożenie jednego wspólnego wniosku o ogłoszenie upadłości przez oboje małżonków,
- wspólne postępowanie prowadzone przez tego samego syndyka,
- jednolite planowanie spłaty dla obojga małżonków, co pozwala uniknąć sprzecznych decyzji sądu,
- lepszą ochronę majątku wspólnego i szybsze zakończenie procedury.
Zasadą jest, że sąd może orzec wspólne postępowanie tylko wtedy, gdy małżonkowie mają wspólne długi lub gdy zobowiązania jednego z nich powstały z korzyścią dla drugiego (np. wspólny kredyt hipoteczny, pożyczka na prowadzenie gospodarstwa domowego).
Jak wygląda wniosek o wspólną upadłość małżonków?
Wniosek składa się do sądu rejonowego – wydziału gospodarczego ds. upadłościowych właściwego dla miejsca zamieszkania małżonków. Musi on zawierać:
- dane osobowe obojga małżonków,
- wykaz wspólnych i indywidualnych długów,
- opis majątku (nieruchomości, pojazdów, rachunków bankowych),
- informacje o źródłach utrzymania,
- uzasadnienie trudnej sytuacji finansowej (np. utrata pracy, choroba, pandemia COVID-19, wzrost rat kredytów).
Warto dodać, że sąd bada sytuację każdego z małżonków indywidualnie, ale wydaje jedno postanowienie w sprawie ogłoszenia upadłości wspólnej. Cały proces nadzoruje jeden syndyk, który sporządza wspólną masę upadłościową.
Co obejmuje wspólna masa upadłościowa?
Wspólna masa upadłościowa obejmuje cały majątek małżonków pozostający we wspólności majątkowej w dniu ogłoszenia upadłości. W jej skład wchodzą m.in.:
- nieruchomości (np. mieszkanie, dom, działka),
- ruchomości o większej wartości (samochód, sprzęt elektroniczny),
- oszczędności i konta bankowe,
- wynagrodzenia w części przekraczającej kwotę wolną od zajęcia.
Majątek osobisty każdego z małżonków nie jest objęty wspólną upadłością, ale sąd może go uwzględnić przy ustalaniu planu spłaty wierzycieli. W praktyce oznacza to, że lepiej przygotowany wspólny wniosek pozwala na zachowanie części majątku i szybsze zakończenie sprawy.
Kiedy sąd odmówi wspólnej upadłości?
Sąd może odmówić rozpoznania wniosku wspólnego, jeśli:
- małżonkowie żyją w separacji lub w trakcie rozwodu,
- mają wyłączną rozdzielność majątkową,
- jeden z małżonków prowadzi działalność gospodarczą i nie spełnia warunków dla upadłości konsumenckiej.
W takim przypadku każdy z małżonków może wciąż złożyć wniosek samodzielnie, jednak postępowania będą prowadzone oddzielnie.
Korzyści wspólnej upadłości
- niższe koszty sądowe i wynagrodzenie syndyka,
- spójny plan spłaty wierzycieli,
- możliwość zachowania wspólnego mieszkania, jeśli spłaty są regularne,
- krótszy czas trwania postępowania (średnio 6–12 miesięcy).
Podsumowanie
Wspólna upadłość małżonków to realne ułatwienie dla par, które zmagają się ze wspólnymi długami. Nowe przepisy obowiązujące w 2025 roku czynią tę procedurę prostszą, szybszą i bardziej przejrzystą. To także szansa na rozpoczęcie życia finansowego od nowa bez konieczności prowadzenia dwóch osobnych postępowań.
FAQ – najczęstsze pytania
Czy wspólna upadłość jest tańsza od dwóch osobnych?
Tak, opłata sądowa jest jedna, a syndyk prowadzi jedno postępowanie, co znacząco obniża koszty.
Czy po upadłości wspólnej można wziąć kredyt?
Tak, ale dopiero po wykonaniu planu spłaty i upływie kilku lat, gdy zdolność kredytowa zostanie odbudowana.
Czy można zachować mieszkanie?
W niektórych przypadkach tak – sąd może zgodzić się na spłatę długu w ratach i pozostawienie nieruchomości do dyspozycji małżonków.
Potrzebujesz pomocy?
Adwokat specjalizujący się w sprawach upadłościowych może pomóc przygotować wspólny wniosek, zebrać dokumenty i przeprowadzić Cię przez całą procedurę. Skontaktuj się z kancelarią adwokata od upadłości konsumenckiej, aby ustalić, czy wspólna upadłość będzie najlepszym rozwiązaniem w Twojej sytuacji.
tel. 32 307 01 77
[email protected]