Wbrew powszechnemu przekonaniu alimenty nie wygasają automatycznie po 18. roku życia. W 2025 roku zasady są jasne: obowiązek alimentacyjny trwa tak długo, jak długo dziecko nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie. Może to być zarówno 19-latek w szkole średniej, jak i 24-latek studiujący dziennie.
Jeżeli szukasz szerszego omówienia tematu alimentów, zobacz przewodnik:
Alimenty 2025 – pełny poradnik o obowiązku alimentacyjnym.
Kiedy wygasa obowiązek alimentacyjny?
Obowiązek alimentacyjny wygasa, gdy dziecko:
- osiągnęło zdolność samodzielnego utrzymania się,
- posiada dochody pozwalające mu utrzymać się bez pomocy rodziców,
- ma własne źródło stabilnego dochodu (np. umowa o pracę, działalność gospodarcza),
- ma majątek lub inne środki wystarczające do życia.
Nie ma tu żadnego sztywnego wieku. Jedno dziecko będzie samodzielne w wieku 19 lat, a inne w wieku 25.
Czy alimenty wygasają po osiągnięciu pełnoletności?
Nie. To jeden z największych mitów prawnych. Po ukończeniu 18 lat alimenty są nadal należne, jeżeli dziecko:
- uczy się,
- nie ma własnych dochodów,
- nie jest w stanie utrzymać się samo,
- studiuje, odbywa praktyki lub szkolenia.
Dlatego sądy bardzo często zasądzają alimenty również dla osób pełnoletnich – czasem nawet do 23–26 roku życia.
Alimenty a studia – ile trwa obowiązek?
Co do zasady obowiązek alimentacyjny trwa do zakończenia edukacji, o ile:
- dziecko wykorzystuje czas nauki w sposób rzetelny,
- nie powtarza lat bez powodu,
- faktycznie dąży do zdobycia zawodu.
Jeżeli pełnoletnie dziecko studiuje w trybie dziennym i nie może pracować w pełnym wymiarze, alimenty nadal przysługują.
Co oznacza „samodzielne utrzymanie się” dziecka?
Samodzielność to nie tylko „jakakolwiek praca”. To realna zdolność do pokrycia swoich kosztów życia. Sąd bada m.in.:
- czy dochody są stałe,
- czy pozwalają pokryć pełne koszty utrzymania,
- czy dziecko żyje faktycznie na własny rachunek,
- czy nie studiuje w trybie uniemożliwiającym pełną pracę.
Praca dorywcza, zlecenie lub kilka godzin tygodniowo zwykle nie oznaczają samodzielności.
Jak uchylić obowiązek alimentacyjny?
Jeżeli rodzic uważa, że dziecko jest już samodzielne finansowo, może złożyć do sądu:
pozew o uchylenie obowiązku alimentacyjnego.
We wniosku warto wskazać:
- dochody dziecka,
- historię zatrudnienia,
- koszty życia dziecka,
- przykłady zachowań świadczących o niezależności finansowej.
Uwaga: alimentów nie „uchyla się automatycznie” – trzeba złożyć pozew.
Przykładowe sytuacje z orzecznictwa
- Student studiów dziennych – alimenty zwykle trwają do 23–25 roku życia.
- Dziecko pracujące na umowie o pracę pełny etat – alimenty często są uchylane.
- Dziecko, które celowo nie podejmuje pracy – sąd może uznać, że alimenty nie są należne.
- Dziecko wykonujące dorywczą pracę – to nie jest samodzielność.
Podsumowanie
Alimenty nie wygasają po ukończeniu 18 lat. Obowiązek trwa tak długo, jak długo dziecko nie jest w stanie utrzymać się samo. Kluczowe jest zbadanie sytuacji życiowej i edukacyjnej dziecka oraz realnych kosztów utrzymania.
Potrzebujesz pomocy w sprawie alimentów?
Adwokat z Katowic zajmujący się prawem rodzinnym może również doradzić w sprawach pokrewnych – np. podziału majątku, ustalenia kontaktów czy zabezpieczenia alimentów w sytuacjach konfliktowych.
