Obniżenie alimentów jest możliwe tylko wtedy, gdy doszło do tzw. „zmiany stosunków”, czyli istotnej zmiany sytuacji finansowej lub życiowej rodzica zobowiązanego do płacenia albo zmniejszenia usprawiedliwionych potrzeb dziecka. W 2025 roku sądy dokładniej analizują takie wnioski, dlatego kluczowe jest dobre przygotowanie argumentów i dowodów.
Jeżeli potrzebujesz szerszego kontekstu alimentów, zobacz przewodnik:
Alimenty 2025 – pełny poradnik o obowiązku alimentacyjnym.
Spis treści
Kiedy można obniżyć alimenty?
Rodzic zobowiązany może domagać się obniżenia alimentów, gdy:
- jego zarobki uległy trwałemu obniżeniu,
- pojawiła się choroba lub niepełnosprawność,
- utracił możliwość wykonywania dotychczasowej pracy,
- ma nowe obowiązki finansowe (np. kolejne dziecko),
- usprawiedliwione potrzeby dziecka zmalały.
Uwaga: jednorazowy spadek dochodów lub problemy przejściowe rzadko przekonują sąd.
Co oznacza „zmiana stosunków”?
Sąd porównuje:
- stan z momentu poprzedniego wyroku,
- obecną sytuację finansową i rodzinną.
Przykłady zmiany stosunków:
- rodzic stracił zdolność do pracy fizycznej,
- wzrosły koszty utrzymania drugiego rodzica,
- dziecko zaczęło pracować i uzyskuje dochody,
- rodzic wychowuje kolejne dziecko i faktycznie je utrzymuje.
Zmiana musi być realna, trwała i udokumentowana.
Kiedy sąd odmawia obniżenia alimentów?
Sądy bardzo często odrzucają wnioski, gdy:
- rodzic celowo obniżył swoje dochody,
- zrezygnował z pracy bez ważnego powodu,
- pracuje „na czarno” i nie wykazuje dochodów,
- ma realne możliwości zarobkowe, ale ich nie wykorzystuje,
- nowe dziecko nie generuje faktycznych kosztów (np. utrzymuje je drugi rodzic).
W takich przypadkach sąd uznaje, że alimenty nie powinny zostać obniżone.
Jakie dowody warto przygotować?
Do pozwu o obniżenie alimentów warto dołączyć:
- aktualne zaświadczenia o zarobkach,
- dokumentację zdrowotną,
- umowy najmu, kredytów lub innych stałych zobowiązań,
- rachunki związane z utrzymaniem nowej rodziny lub dzieci,
- informacje o dochodach pełnoletniego dziecka.
Im pełniejsze dowody, tym większa szansa na sukces.
Jak złożyć pozew o obniżenie alimentów?
Pozew składa się w sądzie właściwym dla miejsca zamieszkania dziecka. W dokumencie należy wskazać:
- jak zmieniła się sytuacja finansowa,
- jak zmieniły się potrzeby dziecka,
- o ile alimenty powinny zostać obniżone,
- jakie dowody potwierdzają zmianę stosunków.
Sąd nigdy nie obniża alimentów „z automatu” — każda teza musi być udowodniona.
Przykłady z orzecznictwa
- Rodzic po wypadku – obniżenie alimentów z powodu trwałego pogorszenia zdrowia.
- Nowe dziecko – sąd obniżył alimenty, ale tylko gdy rodzic faktycznie uczestniczył finansowo w utrzymaniu nowej rodziny.
- Praca na czarno – odmowa obniżenia, bo sąd ocenił realne możliwości, a nie dochody z deklaracji.
- Pełnoletnie dziecko z pracą – obniżenie lub uchylenie alimentów w zależności od poziomu dochodów.
Podsumowanie
Obniżenie alimentów jest możliwe, gdy zmieni się sytuacja rodzica lub dziecka. Najczęściej chodzi o stały spadek dochodów, chorobę, nową rodzinę lub zmniejszenie potrzeb dziecka. Kluczowe są dowody i dokładne wykazanie zmiany stosunków.
Potrzebujesz pomocy w sprawie alimentów?
Adwokat z Katowic zajmujący się prawmem rodzinnym może również doradzić w sprawach pokrewnych – np. podziału majątku, ustalenia kontaktów czy zabezpieczenia alimentów w sytuacjach konfliktowych.
